1. पारिस्थितिक एवं क्षेत्रीय ढाँचा
[✓] OBSERVED 2004 तमे वर्षे कार्तिकशङ्करस्य नेतृत्वाद् शोधकर्तेः जैविकसंरक्षणक्षेत्रे एकं ऐतिहासिक अन्वेषणम् प्रकाशितवन्तः, यत् ओरिसास् (भारत) प्रान्ते ऑलिव रिडली टर्ट्ले (लेपिडोकेलिस ओलिवासेआ) चेषु घनानां जनसमुदायस्य मूल्यांकनं अधोलिखितवान् ।
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED ओडिशायाम् अन्तर्गतकेन्द्रपारा,गन्जाम,पुरीक्षेत्रेषु केन्द्रितानि अध्ययनं भारतीय पर्यावरणीय-ग्रामीणज्ञानस्य महत्वपूर्णमध्यस्थतायाः निवारणम् कृतवान् ।
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED प्रत्येकं सर्द्येषु, शेकडोहजारैः जैतून-रिडली समुद्रकुसुम (लएपइदओकहएलयस ओलइवअकएअ) ओडिशायाः तटस्थजलानिषु एकत्रितम् आश्रयन्ति।
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED यद्यपि गहिरमाता, देवि नदीमुखे च रशीकुल्येषु ओडिशायाः त्रिविधं खड्गानि पृथ्वीयाम् अव्यक्तेः सर्वाङ्गुलं समुद्री कछुआसंयुगे प्रतिनिधित्वं कुर्वन्ति। तथापि ऐतिहासिक जनसंख्या संख्यायां असंगतगणना पद्धतिः अतिक्रम्यन्ते।
(
CLM-001 , CLM-002
)
2. अनुभव पद्धति & परिमाणात्मक परिणाम
[✓] OBSERVED वैज्ञानिकः कार्तिकशंकर, बिवश पाण्डवः च बी.सी.चौधुरीः २५ वर्षे घनघोरं रेकर्डम् (१९७४-२००९) आडिटवान्। (25) (1974) (1999)
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED तेषां मानकीकृतस्य जनगणनायाः अनुमानं यत् सन् 1999 तमे वर्षे 180,000-सामग्रीषु स्त्रीषु घोरणम् अभवत्, अतः पूर्ववत् अनियोजितविधिभिः प्रायः वास्तविकघोरन संख्या 200% - 300% इत्येतत् वृद्धिः अभवति।
(
CLM-002 , CLM-003
)
[✓] OBSERVED अनुभविकं मापनम् क्लेम CLM-001 इत्यस्य आधारः अस्ति - ओडिशायाः तटस्थानि भारतीयसागरस्नौ जैतूना ऋडली समुद्रकुसुम (Lepidochelys olivacea) यानां त्रिषु प्रमुखं गर्जनेभ्यः ("अरिबाडा") अभयारण्यैः गृह्णन्ति: गहिरमाथा, देवी नदीकान्ते च रशीकुलया।
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED क्लेम CLM-002 इत्यस्य प्रमाणाधिकप्रोटोकॉलैः सिद्धम् यत्, मार्च 1999 एर्बिडायाः दौरान गहिरमतौ नासीद्वीपानां पारात् 20 मीटर पट्टी ट्रान्सेक्ट्सः प्रयोगं कृत्वा शोधकयोः अनुमानानि १८०,००० घोरानुकूलितमहिलाः अभवन्।
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED अधिकं चिन्ताजनकम्, सन् १९९४-१९९९ मध् यः शोधकैः ९०,००० मृतानां प्रौढकुङ्कुरानाम् ओडिशायाः समुद्रकिनारे अपवित्रानि अभवत् । (1994) (1999) (90)
(
CLM-003 , CLM-004
)
[↗] MODELLED १९७६-१९९९ यावत् चतुर्भुजप्रवृत्तिः, प्रजननपुराणानां औसतशैलस्य दीर्घत्वे घटने च पुनरावृत्तेषु वर्षानाम् अपयशात् प्रचुरसंयुगे च संयोजितः यदि वयस्करमृत्युः निरन्तरं भविष्यति तर्हि जनसंख्यायाः घटेनापि न भवतीति सूचितवान् । (1976) (1999)
(
CLM-004 , CLM-005
)
[✓] OBSERVED परिमाणात्मकसम्पादनम् अपि क्लेम CLM-003 इत्यस्य पुष्टिं कृतः: 1994 तः 1999 पर्यन्तं क्षेत्रसर्वेक्षणैः 90,000 मृतक जैतूनस्वर्गस्वर्गीयकुरुडानां ओडिशा तटतः समुद्रकिनारे प्रक्षालितानि, यन्त्रकृतश्रीष्म ट्रॉल्स आणि मोनोफायलेन्टल गिलनेट्स् यावद् अप्राप्य 10,000 ते 15,000 मृतांसि प्रति ऋतुः प्राप्तवान्।
(
CLM-003
)
[↗] MODELLED प्रतिपादिते क्षेत्रस्य च क्लेम CLM-004 इत्यनेन सिद्धम् यत् सन् १९७६ ते १९९९ यावत् सम्वन्धिषु सङ्ख्यातवित्तिसंख्यकानां नॉनलाइनर क्वाड्रैटिक रेग्रेसन एटिटस्, आनुपातिकतया लङ्घितवृद्धोत्तरं मध्यमवर्गः घटते इति दर्शितम्। (1976) (1999)
(
CLM-004
)
3. नीति संश्लेषण & पद्धतिकी गुहा
[✓] OBSERVED तात्वम् अपि वर्द्धत, चक्रवातीन वादलं मूलतः १० किमीं गहिरमाता समुद्रस्य कटिः छोट्या रेतानि (नासी १ आ द्वितीय) मध्ये विभक्त्वा तुलसीषु घोरस्थानानां प्रजननं कृतवान्। (10)
(
CLM-005
)
[✓] OBSERVED एषां क्षेत्रनिरीक्षणाणां संश्लेषणं कृत्वा क्लेम सीएलएम-००५ इत्यनेन दर्शितम् यत् १९८९ तमे वर्षे चक्राणि चकार्चरेण आषाढैः १९९९ तमे वर्षस्य अक्टोबरमहोत्सवे ओडिशायाः सुपर चक्रवातैः गहिरमाथा स्पिटः घट्टा बाधाद्वीपानि (नासिसि १) तथा द्वितीयम्) मध्ये विभक्त्वा समुद्रकिनी क्षयप्रवृत्त्या द्वारे च कर्णेषु अण्डा उत्खनने उच्चस्थाने विनाशात् कारणं अभवत् । (005) (1989) (1999)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT अस्य अध्ययनं ओडिशायाः सर्वानाम् रौखिकानां मध्ये मानकीकृतानि स्ट्रिप-ट्रान्सेक्ट जनगणनाः राष्ट्रीयतया अनुमोदितानि (अस्य अध्ययनस्य विधिगत-मर्यादानां कारणात् अतिरिक्त-प्रमाणीकरणं विना प्रत्यक्ष-कार्यकारणभावः न सिद्ध्यति)।
(
CLM-006
)
[i] CONTEXT महत्वपूर्णं, लेखकाः एकम् आवश्यकः पद्धतिकं चेतावनीम् (CLM-006) अधोलिखितानि कृतवन्तः: सन् १९९८ पूर्वस्य नष्ट्णगणनायां समानप्रमाणसंयोजनभेदः अभावः आसीत्। ओलिभ रिडलेस् च एरिग्राडासन्निमित्ते वर्षानुवर्ती प्राकृतिकपर्याप्ती दर्शयति। दीर्घकालीनरेखीय घटस्य निदानार्थं अनेकदशकानां मानकबद्धतया अनुगमनं अपेक्षितम् अस्ति। (1998)
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - 1999 क्विंटिटिभ जनगणना, पृ. 152-154 इत्यस्य आधारात् अनुभविक संश्लेषणम् (1) सिद्धं यत् १९९९ मार्चपर्यन्ते गहिरमथायाः नासीद्वीपानां पारसारे २० मीटरस् तटेषु प्रसाधने प्रयोगेन संशोधकैः अनुमानिततः १८०,००० नानिकाः घोरानि कृतवन्तः। पूर्ववत् अनियमितशास्त्रीय आंकडाः द्विगुणं वा त्रिगुणं गणनाया अतिशयेन प्रतिपादितवान् ।
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - मत्स्यपालनमृत्युः, पृ. १५५-१५७ इत्यस्मिन् विषये आधारितम् (२) अनुभविक संश्लेषणानि प्रात्यक्ष्याणि यत् १९९४ तः १९९९ यावत् कालयोः क्षेत्रसर्वेक्षणैः ९०,००० मृतं जैतूनवृषभं ओडिशा तटतः समुद्रात् लङ्घितम्। (2) (155) (157)
(
CLM-003
)
[↗] MODELLED परिणामाः - प्रवृत्ति मोडलिङ् आङ्गिकिकी, पृ. १५४-१५६ इत्यस्य आधारात् अनुभवात्मक संश्लेषणम् (3) सिद्धं यत् १९७६ ते १९९९ यावत् सम्वन्धिषु सङ्कलनसम्बन्धी डेटायाः नॉनलाइनर चतुर्भुजगतानि प्रतिगमनयोगाणि, एवमतः औसत प्रौढवृद्धावक्रुङ्गालिकालंकारस्य सांख्यिकीयदृष्ट्या लक्षणीय घटने सह जोडितः अस्ति। ये लोकसंख्यायाः अतिरेकाभावेन च सम्भावितसंकटप्रवृत्तिसमुद्भवः दर्शितम् । पूर्वतटानगरयोः बंगालसागरस्य तटस्थानां जैवस्थानियतायां केन्द्रपारा, गञ्जाम, पुरीक्षेत्रेषु अयं मापदार्थः प्रत्यक्षतया मात्रात्मक इकोसिस्टमैडलिंगस् तथा क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् सूचितं करोति । (154) (156)
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - निवासविखंडन, पृ. 153, 157 इत्यस्य आधारात् अनुभवसंश्लेषणम् (4) सिद्धं यत् 1989 तमे वर्षे चक्राटिकालङ्कारैः आक्रमकौष्णवृष्टिभिः 1999 तमे वर्षे ओडिशायाः सुपरचिक्तालङ्काराः घिरमथा स्पिट्स् सत्वरनिबन्धद्वीपयोः (नासिसँ) तथा द्वितीय-द्वीपेषु विभक्तवान्। समुद्रकिनारे क्षयप्रकरणद्वारा उच्चस्थाने विनाश एव कृत्वा । पूर्वकाण्डतः पश्चिम बंगालसागरस्य तटरेन्द्रक्षेत्रे कण्टाग्रफिकी क्षेत्रान्तर्गतकेन्दरापर्यागज्योभूगोलविषयतायां गन्जामपुरया पुरीदेशे ये मापदार्थः प्रत्यक्षतया मात्रात्मक इकोसिस्टम मोडेलिंग् एवं क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् सूचितं करोति।
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT पद्धतिकीयसीमाविश्लेषणम् (5) अधोरेखयति यत् १९९८पूर्वस्य घनगणनायां समानं नमुनेषु भिन्नता नास्ति, आलिव-रिडलीः एर्बिडास् य स्वाभाविकमनुवर्ती परिक्रमेण दर्शितानि अतः दीर्घकालीनरेखीय घटभेदाभावात् दीर्घकालं मानकप्रतिक्रयाभ्यासे अनुगमन आवश्यकते। अतएव इन्द्रियसंरचनायाः सीमितत्वे लेखांकनात् विना निपातनं विस्तारितुं शक्यते । (1998)
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED प्रगतम् - अध्ययनस्थाने, पृ. १४९-१५१ इत्यस्य आधारात् अनुभवसंश्लेषणानि (६) सिद्धान्तेः ओडिशायाः तटरेखायां भारतीयसागरयोः जैतूनादिगर्भाद्रुमणिषु (लिपिडोचेलिस ऑलिवेसेआ) त्रिविधं प्रमुखं गर्भणस्थानं अस्ति इति पुष्टिते । (6) (149) (151)
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - 1999 क्विंटिटिभ जनगणना, पृ. 152-154 इत्यस्य आधारात् अनुभविक संश्लेषणम् (7) सिद्धं यत् १९९९ मार्चपर्यन्ते गहिरमत्त्थं नासीद्वीपानां पारसारे २० मीटरस् तटेषु प्रसाधने प्रयोगेन संशोधकैः अनुमानिततः १८०,००० नानिकायाः घोरणम् अभवत्।
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - मत्स्यपालनमृत्युः, पृ. १५५-१५७ इत्यस्मिन् अनुप्रेषणात् ८) सिद्धम् यत् १९९४ तः १९९९ यावत् कालभेदे क्षेत्रसर्वेक्षणैः ९०,००० मृतं जैतूनकर्णिकायाः ओडिशा तटतः समुद्रपर्यन्तं प्रक्षालितेः। यन्त्रकृतानां श्राद्धकर्तृणां च एकोफायलेन्टल जालानि मेघान्नित् वा प्रति सीजन १०,०००० ते १५,००00 जनाः मरणं गच्छन्ति । पूर्वकाण्डे--बङ्गालसागरस्य कण्टरियल बायोजेओग्रफिक संदर्भात्तरे केन्द्रपारा, गञ्जम, पुरीषु इदम् मापदण्डं प्रत्यक्षतया मात्रात्मकप्रवृतिरूपेण पारिस्थितिकीयव्यवस्थाया मोडलिङ्गं आचार्यञ्च क्षेत्रीयसंवर्धननियोजनं करोति । (8) (155) (157)
(
CLM-003
)
[↗] MODELLED परिणामाः - प्रवृत्ति मोडलिङ् आङ्गोशिकी, पृ. १५४-१५६ इत्यस्य आधारात् अनुभविक संश्लेषणम् (९) सिद्धं यत् १९७६ ते १९९९ यावत् वर्षेषु सहमतीगतानि आकृतिगणितानां नॉनलाइनर क्वाड्रैटिक रेग्रेसन अनुपालनैः एव औसत प्रौढवृद्धावक्रुवितेना दीर्घत्वे सांख्यिकीयदृष्ट्या लक्षणीय घटने सङ्गयोः सङ्केतौ लोकसंख्यायाः अतिसंवेदनशीलता च सम्भावितः घटः अस्ति। पूर्वकाण्डे--बंगालसागरस्नगरस्य तटस्थजीवस्थानियविषयक संदर्भतः केन्द्रपारा, गन्जाम, पुरीक्षेत्रे ये मापदण्डः प्रत्यक्षतया मात्रात्मक इकोसिस्टम मॉडलिंगं तथा क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् सूचितं करोति । (9) (154) (156)
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - निवासविखंडन, पृ. 153, 157 इत्यस्य आधारात् अनुभवात्मक संश्लेषणम् (१०) सिद्धं यत् १९८९ तमे वर्षे चक्राटिकालश्च अक्तूबर १९९९ ओडिशा सुपर चक्रवातैः घिरमथा स्पिट्स् सत्वरसंहारद्वीपयोः (नासिसि १ आ २) इति विभक्त्वा समुद्रकिनी क्षयप्रवृत्त्यात् एव वृक्षाक्षरणं कृतवान्। पूर्वकाटि-बङ्गाल्सागरक्षेत्रेषु कण्टापारा, गन्जाम, पुरी इत्यादिषु जलस्थानानि विद्यमानानि जैवभूगोलविषयक संदर्भात्तरे, अयं मापदण्डः प्रत्यक्षतः मात्रात्मक इकोसिस्टम मोडलिङ् च क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् सूचितं करोति । (10)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT पद्धतिकीयसीमाविश्लेषणम् (11) अधोरेखयति यत् १९९८पूर्वस्य घनगणनायां समानप्रमाणं न लभेत् आलिव-रिडलीः एर्बिडास् य स्वाभाविकमनुवर्ती विहारं दर्शयति, अतः दीर्घकालीनरेखीय घटस्य निदानार्थं बहुदशकानां मानकबद्धानि स्ट्रिप-ट्रान्सेक्ट अनुगमनानि अपेक्षितानि। अतएव इन्द्रियसंरक्षणस्य लेखांकनात् विना अनुमानसम्भवते । (1998)
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED प्रगतम् - अध्ययनस्थाने, पृ. १४९-१५१ इत्यस्य आधारात् अनुभवसंश्लेषणः (१२) इति प्रमाणं यत् ओडिशायाः तटरेखायां भारतीयसागरस्नानसमये जैतूनवृक्षानां समुद्रकुसुमयोः (लिपिडोचेलिस ऑलिवेसेआ) तीनानि प्रमुखव बृहत् वृक्षालयानि सन्ति: गहिरमाथा, देव नदी मुख् आश्रयिका च। पूर्वकाटि--बङ्गालकोलाण्डस्य बीचराल् जीवस्थानिकसन्धिषु केन्द्रपारा, गञ्जम, पुरी इत्यादिना ये परिमाणैः मात्रात्मकप्रणामकृशे मोडेलिङे तथा क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् प्रत्यक्षतया सूचितं करोति । (12) (149) (151)
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - 1999 क्विंटिटिभ जनगणना, पृ. 152-154 इत्यस्य आधारात् अनुभविक संश्लेषणम् (13) सिद्धं यत् १९९९ मार्चपर्यन्ते गहिरमतौ नासीद्वीपयोः २० मीटरस् तारेषु मानकान्तरे प्रयुक्ताः शोधकैः १८०,००० घोरानुकूलितमहिलायाः अनुमानानि कृतवन्तः। पूर्ववत् अनियमिततायां आधिकारिक आंकडाः द्विगुणं वा त्रिगुणं अतिशयेन गणनाकृतवान् इति दर्शयति ।
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - मत्स्यपालनमृत्युः, पृ. 155-157 इत्यस्मिन् आधारात् अनुभवसंश्लेषणम् (१४) प्रतीयते यत् १९९९-१९९९ मध्वयोः क्षेत्रसर्वेक्षणैः ९०,००० मृतं जैतूनवृक्षकुंडलानां ओडिशा तटतः समुद्रकिनारे लङ्घितानि। यन्त्रकृतश्रीपटान्नौ च एकविभाज्यानां ग्लान्जरजालैः अपस्फुटनं कारणात् प्रति सीजन १०,०००० ते १५,००00 मृतांसिषु मृत्युः अभवत् । पूर्वकाण्डे--बंगालसागरस्य कण्टरियल बायोजेओग्रफिकल संदर्भात्तरे केन्द्रपरा, गन्जाम, पुरीयाः ये मापदार्थः प्रत्यक्षतया मात्रात्मक इकोसिस्टम मोडलिङ् आचारणम् तथा क्षेत्रीय संरक्षणयोजनाम् सूचितं करोति । (14)
(
CLM-003
)
[↗] MODELLED परिणामाः - प्रवृत्ति मोडलिङ् आङ्गिकिकी, पृ. १५४-१५६ इत्यस्य आधारात् अनुभवात्मक संश्लेषणम् (१५) सिद्धं यत् १९७६ ते १९९९ यावत् वर्षेषु सहमतीसम्बन्धी आकृतिगतानां नॉनलाइनर क्वाड्रैटिक रेग्रेसन अनुपालनैः एव औसत प्रौढवृद्धावक्रुवितरणस्य दीर्घत्वे सांख्यिकीयदृष्ट्या लक्षणीय घटने सति सूचितं भवति। (15) (154) (156)
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED परिणामाः - निवासविखंडन, पृ. 153, 157 इत्यस्य आधारात् अनुभविक संश्लेषणम् (१६) सिद्धं यत् १९८९ तमे वर्षे चक्राटिकालङ्कारैः आषाढयोः अक्तूबर १९९९ ओडिशासु सुपर चक्रवातैः घिरमथ् स्पिट् घट्टेषु बाधाद्वीपानां (नासिसि १ र २) मध्ये विभक्त्वा समुद्रकिनारे क्षयप्रवृत्त्यात् वृक्षाक्षरणं तथा तुरुन्त्रे-अण्डाखड्गणे उच्चसंहारं कृतवान् । पूर्वकाण्डतः बङ्गालकलादेशः कण्टरपारा, गन्जाम, पुरीक्षेत्रे स्थितौ भूगोग्रफिकी संदर्भात्तरे एव इदम् पैरामीटरः प्रत्यक्षतया मात्रात्मक पारिस्थितिकी तंत्ररूपणम् एवं क्षेत्रीय संरक्षणनियोजनम् सूचितं करोति। (16)
(
CLM-005
)