) | DimaagiNational
English हिन्दी বাংলা मराठी తెలుగు தமிழ் ગુજરાતી اردو ಕನ್ನಡ ଓଡ଼ିଆ മലയാളം ਪੰਜਾਬੀ অসমীয়া मैथिली ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ کٲشُر नेपाली سنڌي कोंकणी डोगरी মৈতৈলোন্ बर’ संस्कृतम्
📅 PUBLISHED IN 2013 Foundational Baseline & Context Study 📍 State Study (Kerala)
Munnar High-Range Shola Sky Islands & Eravikulam Massif • Kerala • Southern Western Ghats Montane Shola-Grasslands
🗺️ View on Official India Map →
🧭 HOW TO READ THIS DISPATCH — MODES, SCIENTIST'S LENS & VERIFIED CLAIMS Designed for effortless public reading and full scientific auditability
1. Choose Reading Time

Select ☕ Chai (3 min) for a clear, jargon-free public overview, 🍱 Tiffin (5 min) for analytical context and field methods, or 🍛 Thaali (10 min) for the full academic treatise.

2. Scientist's Lens (🔬)

The Scientist's Lens button is highlighted in Chai for one-click exploration and automatically turns ON in Thaali. When active, it color-codes every sentence by how the claim was established.

3. Epistemic Claim Badges

[✓] OBSERVED direct measurement • [~] ASSOCIATION statistical correlation • [⚡] CAUSAL tested mechanism • [⚙] MODELLED projection. Click any [CLM-001] link to jump to its exact page/table in the Evidence tab.

Switch Language (ଓଡ଼ିଆ)
📘 STUDY GLOSSARY (5 KEY TERMS) Paper-Specific Scientific Terminology Aids for This Study
Click to expand key concepts & CSTT triads ▾
Montane Shola-Grassland Complex CSTT-ECOL-0608-OR
ମଣ୍ଟେନ ସୋଲା-ଗର୍ଭସ୍ଲେଣ୍ଡ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ (Parvatiya Shola-Ghasbhoomi)

ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ଘାଟମାନଙ୍କରେ ୧୮୦୦ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀର ଆକାଶ-ଜୀଉ ଇକୋସିଷ୍ଟମ, ଯେଉଁଠି ଆଶ୍ରୟପ୍ରାପ୍ତ ଉପତ୍ୟକାଗୁଡ଼ିକରେ ଅଳ୍ପ ସବୁଜ ଶୋଲା ଜଙ୍ଗଲ ରହିଛି । (1) (800)

Western Ghats Endemic Avifauna CSTT-ZOOL-0455-OR
ପଶ୍ଚିମ ଘାଟସମୂହ ଏଣ୍ଟେମିକ ଆଭିଫାଉନା (Pashchimi Ghat Sthanik Pakshi)

ଏହି ପାହାଡ଼ ବାହାରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ନଥିବା ନୀଳଗିରି ପିପିତ ଏବଂ କଳା-ଆବୃତ୍ତ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର ଭଳି ସୀମିତ ପଶୁପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ ।

Sky-Island Biogeography CSTT-GEOG-0512-OR
ସ୍କାଏ-ଇଲାଣ୍ଡ ବାୟୋଗ୍ରାଫି (Aakash-Dweep Jaiv-Bhoogol)

ଶୀତଳ ପାହାଡ଼ର ଶିଖରକୁ ଗଭୀର ଗରମ ଉପତ୍ୟକା ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା କରିବା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଜଳବାୟୁ ଉତ୍ତାପନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ ।

Point-Count Avian Transect CSTT-STAT-0418-OR
ପଏଣ୍ଟ କାଉଣ୍ଟ୍ ଏଭିୟାନ୍ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ (Bindu-Ganana Pakshi Sarvekshan)

ଉଚ୍ଚତା ବଣ୍ଡରେ ସ୍ଥିର ଘନତ୍ୱ ଏବଂ ସମୟ ବ୍ୟବଧାନ ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ପକ୍ଷୀ ଦେଖାଯାଇଥିବା କିମ୍ବା ଶୁଣାଯାଇଥିବା ପଶୁଗଣନା ରେକର୍ଡ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ମାନକ ଫିଲ୍ଡ ଅର୍ନିଥୋଲୋଜି ଜନଗଣନା ।

Exotic Timber Invasion CSTT-BOT-0691-OR
ଅଜବ କାଠ ଆକ୍ରମଣ (Videshi Vriksha Atikraman)

ଖୋଲା ପାହାଡ଼ର ଘାସଭୂମିରେ ଅଣ-ଦେଶୀୟ ଆକାସିଆ ୱାଟ୍ଟ୍, ପାଇନ୍ ଏବଂ ୟୁକଲିପଟସ୍ ଚାଷ ଜମିଗୁଡ଼ିକ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଥିବାରୁ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଘାସପକ୍ଷୀ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଛନ୍ତି।

CHOOSE YOUR READING DEPTH • ADVANCE AS YOU READ ☕ Chai: 3 min → 🍱 Tiffin: 5 min → 🍛 Thaali: 10 min (🔬 Lens Auto-On)
READING MODE I • ☕ CHAI (QUICK PUBLIC ESSENCE) ⏱️ 3 MIN READ • PUBLISHED 2013

ଉଚ୍ଚ ଶୋଲାଙ୍କ ଅଳଙ୍କାରଃ ମୁନନର ମେଘବୃକ୍ଷରେ ପକ୍ଷୀ ବିବିଧତା

କେରଳରେ ଥିବା ଛଅଟି ସଂରକ୍ଷିତ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ 184 ପ୍ରକାରର ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସର୍ଭେ

Key Takeaway: ମୁନ୍ନାର ହିଲ୍ସ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏକ ବିସ୍ତୃତ ପକ୍ଷୀ ଗବେଷଣାରୁ ୧୮୪ଟି ପ୍ରଜାତିର ପଶୁଙ୍କ ବିଷୟରେ ଜଣାପଡିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ୧୫ ଟି ଦୁର୍ଲଭ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଘାଟ ସମୁଦାୟ ସାମିଲ ଅଛି। ଏହି ପ୍ରଜାତିରେ ଥିବା ବୃକ୍ଷଗୁଡ଼ିକ ଅତିରିକ୍ତ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ଥିବା ଶୋଲା-ପାଚରଣ ପରିବେଶ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଥାଏ । (184)

ଉଚ୍ଚ ଶୋଲାଙ୍କ ରତ୍ନ

[✓] OBSERVED କେରଳର ମୁନ୍ନାର ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକରେ ଥିବା କୁହୁଡ଼ିପୂର୍ଣ୍ଣ ଶିଖର ଦୁଇ ହଜାର ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି। ଏହି ପର୍ବତମାଳା ବନ୍ୟା ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ଶୋଲା କୁହାଯାଏ । [✓] OBSERVED ୬ଟି ସଂରକ୍ଷିତ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ଏକ ବ୍ୟାପକ ପକ୍ଷୀ ସର୍ଭେରେ ୧୮୪ ପ୍ରକାରର ପଶୁପକ୍ଷୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ମିଳୁଥିବା ୧୫ ଟି ବିରଳ ପକ୍ଷୀ ସାମିଲ ଥିଲା । (184) [✓] OBSERVED ଏହି ଉଚ୍ଚ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପଗୁଡିକ ବିପଦରେ ଥିବା ହ୍ବାଇଟ ବ୍ରେଡିଡ୍ ନୀଳ ରବିନ, କଳା ଓ ନାରଙ୍ଗୀ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର୍ ଏବଂ ଅବିରତ ନିଲଗିରି ପିପିଟ୍ ପାଇଁ ଶେଷ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ।

[✓] OBSERVED ଇରାବିକୁଲମ ଏବଂ ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଲା ପରି ସଂରକ୍ଷିତ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଏହି ବିଶେଷ ଉଚ୍ଚତା ଗାୟକ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ବୃହତ ବଂଶଧର ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । [≈] ASSOCIATION ତେବେ, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର ଆକ୍ରମଣକାରୀ କଳା ଓଟଲ ଏବଂ ଇଉକଲିପ୍ଟସ ଗଛଗୁଡ଼ିକର ଐତିହାସିକ ବ୍ୟବସାୟିକ ରୋପଣ ସ୍ଥାନୀୟ ଘାସଭୂମିକୁ ଧୋକା ଦେଇଛି।

ମେଘମାଳାରେ ଦୁର୍ବଳ ବନ୍ଦର

[✓] OBSERVED ଚିନାରର ପୂର୍ବରେ ଥିବା ବର୍ଷା ଛାଇ ଅଞ୍ଚଳରେ ପକ୍ଷୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବଦଳିଛି, ଶୁଖିଲା ଜୋନରେ ପ୍ରଜାତିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରୁଛି ଯେଉଁମାନେ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରୁ ଭିଜୁଥିବା ପାର୍ଶ୍ୱପଥକୁ ଏଡ଼ାନ୍ତି। [✓] OBSERVED ବିଶାଳ କଳା ଇଗଲ୍ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ଶାହିନ ଫାଲ୍କନ୍ମାନେ ପଥର ଉପତ୍ୟକା ଦେଇ ଉଡନ୍ତି, ଘାସର ମଜାକି ଓ ଜଙ୍ଗଲରେ ଥିବା ହଳଦୀଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଶିକାର କରନ୍ତି। [i] CONTEXT ଏହି ସମୟରେ, ଆକାଶରେ ଥିବା ଅଗଣିତ ଘନ କୁମ୍ଭୀରକୁ ଦେଖିପାରିବେ ନାହିଁ।

[≈] ASSOCIATION ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଓଟ୍ଟଲ ଗଛକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇବା ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ପାହାଡ଼ର ଘାସଭୂମିଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନଃନିର୍ମାଣ କରିବା ଜରୁରୀ। [✓] OBSERVED ମୁନ୍ନାରର ଶୋଲା ଅଭୟାରଣ୍ୟକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ଦ୍ୱାରା ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଅସାଧାରଣ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ଜନ୍ତୁ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀର ପର୍ବତ ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ସମୃଦ୍ଧି ଜାରି ରହିବ । [✓] OBSERVED ଶୋଲା କମ୍ବଳ ଏବଂ ଅସ୍ବଚ୍ଛତ ଘାସର ତୀର ବିନା, ବିଲୁପ୍ତ ହେଉଥିବା ଗାୟକ ପକ୍ଷୀମାନେ ପୋକ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଭିଜିତ ପତ୍ର ଖଣ୍ଡ ପାଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ । [≈] ASSOCIATION ପରିବେଶ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ନିୟମାବଳୀ ଦ୍ୱାରା ପର୍ବତ ପାହାଡ଼ରେ ଥିବା ପଥ ଦେଇ ଯାନବାହନ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଭୂମିର ନଳକୂପକୁ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବ ନାହିଁ। [✓] OBSERVED କେରଳର ପାହାଡ଼ ଉପତ୍ୟକାମାନଙ୍କରେ ସଂରକ୍ଷିତ କ୍ଷେତ୍ର ପରିଚାଳନା ଦିଗରେ ସହଯୋଗୀ ପକ୍ଷୀ ଅନୁଧ୍ୟାନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଗୁଡ଼ିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବେଶ ସଙ୍କେତ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ ।

COMPLETED MODE I (☕ CHAI • 3 MIN READ)

ଅଧିକ ବିସ୍ତୃତ ବିଶ୍ଳେଷଣ ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତୁ: 🍱 ଟିଫିନ୍ (10 min) →

ବିସ୍ତୃତ ବିଶ୍ଳେଷଣ ଓ ପଦ୍ଧତି (10 min)

READING MODE II • 🍱 TIFFIN (IN-DEPTH ANALYTICAL FEATURE) ⏱️ 5 MIN READ • PUBLISHED 2013

କୁହୁଡ଼ିରେ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ: ମୁନ୍ନାର ଶୋଲାସରେ ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତିର ଉର୍ବରତା ଓ ସଂରକ୍ଷଣ

ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀର ପକ୍ଷୀ ବିବିଧତା, ଶୋଲା ଘାସଭୂମିର ପରିବେଶ ଏବଂ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ୱାଟଲ୍ ବିପଦକୁ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା

Analytical Synthesis: ମୁନ୍ନାର ହାଇ ରେଞ୍ଜରେ ଥିବା ଛଅଟି ସଂରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ୍ୟାପକ ବହୁ ପାର୍କ ଅନୁସନ୍ଧାନ 184 ଟି ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତିକୁ ଦସ୍ତାବିଜ ପ୍ରଦାନ କରେ, ବିପଦରେ ପଡିଥିବା ହ୍ୱାଇଟ-ବେଲ୍ଡ ବ୍ଲୁ ରବିନଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଖ୍ୟ ବର୍ଜନ ସ୍ଥାନ ଚିହ୍ନଟ କରିଥାଏ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଘାସରୁ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ୱାଟଲ୍କୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରିବାର ତ୍ୱରିତ ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରେ ।

ମୁନ୍ନାରରେ ସ୍କାଏ ଆଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ ଏବଂ ସୋଲା ବାୟୋଗ୍ରାଫି

[✓] OBSERVED କେରଳରେ ମୁନ୍ନାରକୁ ଘେରି ରହିଥିବା ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ଗାତର ଉଚ୍ଚତା ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ସବୁଠାରୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବାୟୋଗ୍ରାଫିକ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ । [CLM-001] [✓] OBSERVED ଏହି ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ଥିବା ପ୍ଲାଟୁୟସ୍ ଗୁଡିକର ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ତରଙ୍ଗୀ ମୋଜାଇକ୍ ରହିଛି, ଯାହା ବିଶାଳ ଘାସଭୂମି ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ। [CLM-001] [CLM-002] [✓] OBSERVED ୧,୬୦୦ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତାରେ ପ୍ରବଳ ଋତୁକାଳୀନ ଥଣ୍ଡା ଦେଖାଦେଇଥାଏ ଏବଂ ଏହାଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟଧିକ ମାଇକ୍ରୋକ୍ଲିମାଟିକ ଅନୁକୂଳନ ହୋଇଥାଏ ଓ ଜୈବିକ ପ୍ରାକୃତିକ ଉତ୍ପାତର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ମଧ୍ୟ ଅତି କମ୍ ହୁଏ । (1) (600) [CLM-002] [CLM-010] [✓] OBSERVED ପକ୍ଷୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ଗଠନ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥିତିକୁ ଆକଳନ କରିବା ପାଇଁ, ପଶୁବିଜ୍ଞାନିକମାନେ ମୁନ୍ନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ବିଭାଗର ଛଅଟି ସୁରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ୍ୟାପକ ସର୍ଭେ କରିଥିଲେ । [CLM-001]

[✓] OBSERVED ଏହି ସର୍ଭେରେ ଇରାବିକୁଲମ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ଅନମୁଦି ଶୋଲା, ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଳା, ମଥିକେଟ୍ଟନ ଶୋଳ, ଚିନ୍ନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଏବଂ କୁରିଞ୍ଜିମାଳା ଅଭୟାଗ୍ରାମ ସାମିଲ ଥିଲା । [CLM-001] [✓] OBSERVED ବିଭିନ୍ନ ବୀଜପାଦକ ସ୍ତରରେ ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା କାର୍ଯ୍ୟର ଶିଖର ସମୟରେ ମାନକ ଦର୍ଶନୀୟ ସାକ୍ଷାତ ରେଖା କଣ୍ଟେକ୍ଟ ଏବଂ ପଏଣ୍ଟ ଗଣନା କରାଯାଇଥିଲା । [CLM-001] [CLM-008] [✓] OBSERVED ଏହି ତାଲିକା ୧୮୪ଟି ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତିର ତଥ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ୧୫ଟି ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଅଞ୍ଚଳ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। (184) (15) [CLM-001] [CLM-002] [✓] OBSERVED ହ୍ୱାଇଟ ବ୍ଲୁ ରବିନ୍ ସମେତ ବିପନ୍ନ ପ୍ରଜାତିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଫୋକାଲ ମନିଟରିଂରେ ଭୂଭାଗ ଘନତ୍ୱ, ପ୍ରଜନନ ପ୍ରମାଣ ଏବଂ ବାସସ୍ଥାନ ସଂଯୋଗ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି। [CLM-003]

ଏଣ୍ଡେମିକ୍ ସ୍ପେଶାଲିଜେସନ୍ ଓ ମାନବଜାତି ବିପଦର ସୂଚନା

[✓] OBSERVED ବିପଦରେ ଥିବା ହ୍ବାଇଟ ବ୍ରେଡିଂ ବ୍ଲୁ ରବିନଙ୍କ ପାଇଁ ଇରାବିକୁଲାମ ଏବଂ ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନଗୁଡ଼ିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଜନନ ଦୁର୍ଗ ବୋଲି ନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଇଛି। [CLM-003] [✓] OBSERVED ଏହି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ତଳସ୍ତରର କଣ୍ଟା କେବଳ ଘନ, ମଶା-ବସ୍ତ୍ରିତ ଶୋଲା ଭିତର ଭାଗ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ଯାହା ପତଳା ପତ୍ର ଲେଟର ସ୍ତରରେ ସମୃଦ୍ଧ ଅଟେ । [CLM-003] [CLM-009] [✓] OBSERVED ସେହିପରି ନୀଳଗିରି ହସଖୁସି ଏବଂ କଳା ଓ ନାରଙ୍ଗୀ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର ମଧ୍ୟ ଅବିଭ୍ରାନ୍ତ ଶୋଲା କାନପ୍ୟୁଟ ସହିତ ଜଡିତ ଥିବା ସଙ୍କଟର ସ୍ଥାନକୁ ନେଇ ଅଧିକ ସହନଶୀଳତା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ । [CLM-002] [CLM-009] [✓] OBSERVED ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ପୂର୍ବ ବର୍ଷା ଛାଇରେ ଥିବା ଚିନାର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଶୁଖିଲା ପଥର ପରିପକ୍ୱ ପକ୍ଷୀ ଜୀବଜନ୍ତୁ ବାସ କରୁଥିଲେ। [CLM-005]

[≈] ASSOCIATION ଏହି ସର୍ଭେରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର ଅଜଣା କଳା ଓଟ୍ଟୁ ଏବଂ ୟୁକଲିପ୍ଟସଙ୍କ ପୂର୍ବ ଜଙ୍ଗଲ ଚାଷ ଜମିରୁ ପରିବେଶ ପ୍ରତି ବିପଦ ଥିବା ଜଣାପଡିଛି । [CLM-004] [≈] ASSOCIATION ଘନ ଘନ ପୋକର ଏକକ ଚାଷୀ ସ୍ଥାନୀୟ ପାହାଡିଆ ଚରଣରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଉନ୍ମୁକ୍ତ ଖଣ୍ଡାକୁ ଶେଷ କରିଛନ୍ତି । [CLM-004] [≈] ASSOCIATION ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଶୋଲା କମ୍ବଳ ତଳେ କାର୍ଡାମମ ଚାଷ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଗଛର ପତ୍ର ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। [CLM-009] [✓] OBSERVED ମାଥିକେଟନ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବେଶ ସ୍ତମ୍ଭର ସୁରକ୍ଷା କରିଥାଏ, ଯାହା କାର୍ଡାମମ ପାହାଡ଼ରେ ଥିବା ଖଣ୍ଡିତ ଶୋଳା ବ୍ଲକ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଯୋଗ କରେ । [CLM-007]

ପଦ୍ଧତିଗତ ସୀମା ଏବଂ ସ୍କାଏ-ଇଲାଣ୍ଡ ସଂରକ୍ଷଣ

[✓] OBSERVED ମେଘ ଜଙ୍ଗଲରେ ଥିବା ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଭିଜୁଆଲ ଲାଇନ-ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ ଇନଭେଷ୍ଟରିଂକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବା ସମୟରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦ୍ଧତିଗତ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ସ୍ୱୀକାର କରାଯାଇପାରିବ । [CLM-001] [i] CONTEXT ଦିନର ଭିଜୁଆଲ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟଗୁଡିକ ବିଶେଷ ଅକ୍ୟୁଷ୍ଟିକ୍ ପ୍ଲେ-ଅପ୍ ଉପକରଣ ବିନା ଘନ କୁହୁଡ଼ିରେ ନାଇଟ୍ରନ୍ ଷ୍ଟ୍ରିଗିଆଫର୍ମସ୍ କିମ୍ବା ରହସ୍ୟମୟ ତଳସ୍ତରର ସ୍କୁକରଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିନଥିଲେ । [CLM-006] [✓] OBSERVED ତେଣୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ନିରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ନାଇଟୁରାଲ ଓଫ ଏବଂ ଫ୍ରାଗ୍ ରେକର୍ଡ କରିବା ଲାଗି ସ୍ୱୟଂକ୍ରିୟ ଧ୍ୱନିର ରେକର୍ଡ଼ର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ । [CLM-001] [✓] OBSERVED ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ଜଳବାୟୁ ତାପମାତ୍ରା କିପରି ଉଚ୍ଚତା ବିଭାଜନକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରେ ସେ ବିଷୟରେ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଅନୁଭୂତିଗତ ତଥ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିବ । [CLM-001] [CLM-010]

[↗] MODELLED ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ସମୁଦାୟ ପକ୍ଷୀମାନେ କ୍ଳାନ୍ତ ତାପମାତ୍ରା ନିକ୍ରେ ବସବାସ କରନ୍ତି ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କାରଣରୁ ସେମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚତା ହ୍ରାସ ପାଇବା ସହ ଜଡିତ ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଇଥାଏ । [CLM-010] [↗] MODELLED କାରଣ ଏହି ପର୍ବତ ଶିଖର ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ଉଚ୍ଚତମ ଶିଖର ଅଟେ, ତେଣୁ ଉପକୂଳ ଘାସଭୂମିରେ ସୀମିତ ଥିବା ପ୍ରଜାତିମାନଙ୍କର ଅଧିକ ସ୍ଥାନ ନାହିଁ । [CLM-010] [≈] ASSOCIATION କେରଳ ବନ ବିଭାଗର ପରିଚାଳନା ଯୋଜନାରେ ଉଚ୍ଚପୃଷ୍ଠୀରୁ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ପତଙ୍ଗକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଭାବେ ମୂଳୋତ୍ପାଟନ କରିବା ଉପରେ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଇପାରିବ । [CLM-004] [CLM-010] [✓] OBSERVED ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ବିରଳ ପକ୍ଷୀ ସମ୍ପଦକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ପାଇଁ ମୁନ୍ନାରର ଶୋଲା-ପାଚ୍ୟଭୂମି ମୋଜାଇକ୍ର ସୁରକ୍ଷା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ । [CLM-002] [CLM-010] [✓] OBSERVED ଶୋଲା-ପାଲକ ପରିବେଶ ଏକ ସ୍ଥିର, ବିକଶିତ ଦୁଇ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବୃକ୍ଷରୋପଣ ସମୁହତ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ ଯାହା ଥଣ୍ଡା, ପବନ ଏବଂ ବନ୍ୟ ଚରାଉ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହୁଏ । [CLM-001] [CLM-002] [✓] OBSERVED ଶୀତଦିନେ, ଘାସର ତୃଣମୂଳସ୍ତରରେ ତାପମାତ୍ରା ନିୟମିତ ଭାବେ ଥଣ୍ଡାଠାରୁ କମ୍ ହୁଏ। [CLM-002] [CLM-010]

[✓] OBSERVED ଶୋଲା ଗଛଗୁଡ଼ିକର କଣ୍ଟା ଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ସେମାନେ ଲୁଚାଯାଇଥିବା ଫଲ୍ଟ ଏବଂ ଘାଟୀର ଗହଳି ଭିତରେ ରହିଥାନ୍ତି ଯେଉଁଠାରେ କୋନକଭ ଟପୋଗ୍ରାଫି ଥଣ୍ଡା ସୃଷ୍ଟିକୁ ରୋକିଥାଏ। [CLM-002] [≈] ASSOCIATION ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ବ୍ରିଟିଶ ବନବିଭାଗର ଲୋକମାନେ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଘାସଭୂମିକୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇ ଯାଇଥିବା ବନ୍ୟ ଭୂମି ବୋଲି ଭୁଲ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲେ। [CLM-004] [≈] ASSOCIATION ଆକାସିଆ ମେରନସି ଫଳପ୍ରଦ, ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ବୀଜ ଉତ୍ପାଦନ କରେ ଯାହା ଘାସ ନିଆଁ ପରେ ଶୀଘ୍ର ବୁଣେ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଶୋଲା ଅଂଚଳକୁ ନିୟମିତ ପ୍ରବେଶ କରିଥାଏ । [CLM-004] [≈] ASSOCIATION ଏହି ଘାସର ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷୀୟ ଟର୍ଫ ବଗିଚା ଶୁଖିଯାଏ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ପଡିଆ ଜନ୍ତୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। [CLM-004] [✓] OBSERVED ରାପ୍ଟର ସର୍ଭେରେ ବିପନ୍ନ ଶାହିନ ଫାଲ୍କନ୍ର ସକ୍ରିୟ ପ୍ରଜନନ ଯୋଡ଼ିମାନେ ଇରାଭିକୁଲାମ ଭିତରେ ଥିବା ଭର୍ଟିକାଲ୍ ଗ୍ରାନିଟ୍ କୂଳରେ ଘୁଷୁରି ବୁଲୁଥିବା ଦେଖାଯାଇଛି। [CLM-008] [✓] OBSERVED କଳା କଇଁଛମାନେ ସିଧା ସଳଖ ଶୋଲା ଗଛର ଛାତ ଉପରେ ନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତାରେ ଆକାଶମାର୍ଗରେ ଚଳାଉଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା । [CLM-008]

[✓] OBSERVED ଏହି ଉଚ୍ଚ ପକ୍ଷୀ ଶିକାରକାରୀମାନେ ଛୋଟ କ୍ଷୀରଜନ୍ତୁ ଏବଂ ପାସେରିନ୍ ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି, ପର୍ବତ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ପରିବେଶ ସନ୍ତୁଳନ ବଜାୟ ରଖିଥାନ୍ତି । [CLM-008] [✓] OBSERVED ମାଳୟାଲମରେ 'ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ବିଭ୍ରାନ୍ତ କରୁଥିବା ଜଙ୍ଗଲ'ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ମଥିକେଟନ ଶୋଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଏକ ବିଶେଷ ଘନ ଓ ଅବିଶ୍ବସନୀୟ ପ୍ରାଚୀନ ବୃକ୍ଷଗୁଡ଼ିକର ଲାବିରଣ୍ଟ ରହିଛି। [CLM-007] [✓] OBSERVED ନୀଳଗିରି କାଠ-ପigeons ଋତୁସ୍ରାବ ପ୍ରବାସ ସମୟରେ ଫଳ ଖାଇବାକୁ ମାଥିକେଟନର ପରିପକ୍ୱ ଡିମ୍ବି ଓ ସିନାମନ୍ ଗଛ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । [CLM-007] [✓] OBSERVED ମୁନ୍ନାର ସହର ଆଖପାଖରେ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଯାନବାହନ ଭିଡ଼, ଶବ୍ଦ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ପାର୍କ ସୀମା ନିକଟରେ କଠିନ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ । [CLM-001] [✓] OBSERVED କେରଳ ବନ ବିଭାଗ ଦ୍ୱାରା ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିବା ଗାଡ଼ି ଗତି କଟକଣା ଏବଂ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ନିଷେଧ ଯୋଗୁଁ ବାସସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସହାୟତା ମିଳିପାରିଛି । [CLM-001] [✓] OBSERVED ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ (ମୁଡୁଭାନ ଏବଂ ମାନନ) ପାଖରେ ଗଭୀର ଇଥାନୋବୋଟାନିକ ଜ୍ଞାନ ରହିଛି ଯାହା ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀ ଜୈବ ବିବିଧତା ଅନୁଧ୍ୟାନକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିପାରିବ । [CLM-001]

[✓] OBSERVED ସ୍ୱଦେଶୀ ଯୁବଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କୁ ସଂରକ୍ଷଣ ଗାଇଡ ଭାବେ ସାମିଲ କରିବା ପାର୍କକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ସହିତ ପରିବେଶ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ଜୀବିକା ଯୋଗାଇଦେବ । [CLM-001] [✓] OBSERVED ୧୫ଟି ଅନ୍ତରୀଣ ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତିର ଉଚ୍ଚ ମାତ୍ରା, ମୁନ୍ନାରକୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପକ୍ଷୀ ଏବଂ ଜୈବ ବିବିଧତା କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ କରୁଛି । (15) [CLM-001] [CLM-002] [✓] OBSERVED ତାମିଲନାଡୁର ଇରାବିକୁଲାମ ଏବଂ ଅନମାଳା ପାହାଡ଼ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପରବର୍ତ୍ତୀ ବାସସ୍ଥାନ କରିଡରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଆଞ୍ଚଳିକ ଜେନେଟିକ୍ ବିନିମୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୋଇପାରିବ । [CLM-002] [CLM-010] [✓] OBSERVED କଡ଼ା ପକ୍ଷୀ ବିଜ୍ଞାନ ଅନୁଧ୍ୟାନ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆଧାର ପ୍ରଦାନ କରେ ଯାହା ଉତ୍ତପ୍ତ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପଗୁଡ଼ିକରେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଜଳବାୟୁ ପ୍ରଭାବର ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ । [CLM-001] [CLM-010] [✓] OBSERVED ନିୟମିତ ବନ ବିଭାଗର ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପରିଚାଳନା କଲେ ପକ୍ଷୀ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥାନୀୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟକୁ ଏକ ବୃହତ ବିକଳ୍ପ ଆୟ ପ୍ରଦାନ କରିପାରିବ । [CLM-001] [✓] OBSERVED ଶୋଲା ନଦୀ ପାର ହେବା ସମୟରେ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଲୁଚି ରହିଥିବା କବାଟ ଖୋଲିବା ଦ୍ୱାରା ଭୂମିରେ ରହୁଥିବା ଲାଜୁଆ ବେବଲର୍ସ ଓ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚରଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶୃଙ୍ଖଳା କମ୍ ହୋଇଥାଏ। [CLM-002] [CLM-003]

[✓] OBSERVED କେରଳ ରାଜ୍ୟ ବାୟୋଡିଭର୍ସିଟି ବୋର୍ଡ ଗୁରୁତର ଘରୋଇ ଶୋଲା ଅଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ପରିବେଶ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ସୁପାରିଶ କରିଛି । [CLM-002] [CLM-010] [✓] OBSERVED ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀର ଟଫ୍ଟ ମାଟି ପୁନଃସ୍ଥାପନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଇଡୁକି ଜିଲ୍ଲାରେ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ଭଣ୍ଡାରଗୁଡ଼ିକର ଶୁଖିଲା ଋତୁରେ ସ୍ଥିର ମୂଳ ପ୍ରବାହ ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ସହାୟତା ମିଳିଥାଏ। [CLM-001] [CLM-010]

COMPLETED MODE II (🍱 TIFFIN • 5 MIN READ)

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗବେଷଣା ପ୍ରବନ୍ଧ ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତୁ: 🍛 ଥାଳି (10 min) →

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରବନ୍ଧ (10 min) (Automatically activates the Scientist's Lens!)

READING MODE III • 🍛 THAALI (FULL ACADEMIC TREATISE • 🔬 SCIENTIST'S LENS AUTO-ENABLED) ⏱️ 10 MIN READ • PUBLISHED 2013

ମନ୍ନାର ପାହାଡ଼, ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ସଂରକ୍ଷିତ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ପକ୍ଷୀ ବିବିଧତା: ଏକ ଅନୁଭୂତ ପର୍ବତର ପ୍ରଜାତି ବିଜ୍ଞାନ

ଶୋଲା-ପାଚରଣ ଜୈବିକ ସ୍ଥଳ, ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପନ୍ନତା, ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ବନ କୃଷି ପ୍ରଭାବ ଏବଂ ତାପମାତ୍ରାରେ ଉଚ୍ଚ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜଳବାୟୁ ବିପଦକୁ ନେଇ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନୁସନ୍ଧାନ

Academic Treatise Abstract: କେରଳର ଉଚ୍ଚ ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ମୁନ୍ନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ବିଭାଗର ଛଅଟି ସଂରକ୍ଷିତ ଅଂଚଳ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜାତି ସମୃଦ୍ଧି, ଅନ୍ତରୀଣ ସ୍ଥାନ ବିସ୍ତାର, ରାପ୍ଟର୍ ଗିଲ୍ଡ ଏବଂ ମାନବଜଗତୀୟ ବିପଦକୁ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରୁଥିବା ଏକ ପ୍ରାଧିକୃତ ଅନୁଭୂତ ପକ୍ଷୀବିଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରବନ୍ଧ ।

ମଣ୍ଟେନ ସ୍କାଏ-ଇସଲ୍ୟାଣ୍ଡ ବାୟୋଗ୍ରାଫି, ସୋଲା-ଗର୍ଭସ୍ଲାଣ୍ଡ୍ ଡାଇନାମିକ୍ସ ଏବଂ ଏଣ୍ଡେମିଜମ୍

[✓] OBSERVED ତାପମାତ୍ରାରେ ଥିବା ପର୍ବତମାଟି ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପଗୁଡ଼ିକ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଗତିଶୀଳ କ୍ରିସିବଲ୍ସକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରନ୍ତି ଯେଉଁଠାରେ ଭୌଗୋଳିକ ପୃଥକତା, ତୀବ୍ର ପରିବେଶ ସ୍ତର ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ କାଳାବସ୍ଥା ଅସାଧାରଣ ବିବିଧତାକୁ ଚାଲୁ ରଖିଥାଏ । ( CLM-001 , CLM-002 ) [✓] OBSERVED ଭାରତ ଉପଦ୍ୱୀପସ୍ଥ ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଜୈବ ବିବିଧତାର ହଟସ୍ପ୍ଟରେ କେରଳର ମୁନ୍ନାର ପର୍ବତମାଳାରେ ଥିବା ଉଚ୍ଚ ରେଞ୍ଜ ହିମାଳୟର ଦକ୍ଷିଣରେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ଆନାମୁଡି ଶିଖର (୨,୬୯୫ ମିଟର) ଦ୍ୱାରା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ପାହାଡ଼ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଢାଞ୍ଚାଗତ ମାଟ୍ରିକ୍ସ ରହିଛି । (2) (695) ( CLM-001 , CLM-002 ) [✓] OBSERVED ଶୋଲା-ପାଦଭୂମିର ଏହି ମଜାକିକୁ ଜୋରଦାର ଶୀତକାଳୀନ ଥଣ୍ଡା, ପବନର ପ୍ରବଳ ଘାଟିବା, ମାଟିର ଗଭୀରତା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଆମ୍ବ ଭୋକିଲା ଚରାଉଥିବା ପଦ୍ଧତି ଦ୍ୱାରା ଗତିଶୀଳ ସନ୍ତୁଳନ ବଜାୟ ରଖାଯାଇଥାଏ । ( CLM-002 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଏହି ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ଥିବା ବାସସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ୟ ଦକ୍ଷିଣ ମାସିଫରୁ କମ୍ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ନଦୀ ଉପତ୍ୟକା ଦ୍ୱାରା ପୃଥକ ହୋଇଥିବାରୁ, ସେଠାରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ଅନ୍ତର୍ଜାତି ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଏକ ବିରାଟ ମାତ୍ରାରେ ସଂଚୟ ହୋଇଥାଏ । ( CLM-002 ) [≈] ASSOCIATION ତେବେ ବ୍ୟାପକ ଐତିହାସିକ ଜଙ୍ଗଲ ଚାଷ, ବାଣିଜ୍ୟିକ ଚା' ଜମିର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ଉତ୍ତାପ ଏହି ଅତୁଳନୀୟ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାର ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି । ( CLM-004 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ପ୍ରମାଣ ଆଧାରିତ ପାର୍ବତ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ ନୀତି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ମୁନ୍ନାର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ବିଭାଗରେ ବହୁ ଅଭୟାରଣ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କଠୋର ମୂଳ ଆକଳନ କରାଯିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ( CLM-001 , CLM-002 , CLM-003 )

[✓] OBSERVED ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ସଂରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପକ୍ଷୀଜନ୍ତୁ ବିବିଧତା ଏବଂ ବାସସ୍ଥାନ ବିଶେଷଜ୍ଞତାକୁ ଦସ୍ତାବିଜ୍ ଦେବା ପାଇଁ ମୁନ୍ନାର ବାୟୁପ୍ରାଣୀ ବିଭାଗରେ ମାନକିତ କ୍ଷେତ୍ର ସର୍ଭେ କରାଯାଇଥିଲା । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ପରୀକ୍ଷଣମୂଳକ ଡିଜାଇନରେ ଛଅଟି ସଂରକ୍ଷିତ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ନମୁନା କରାଯାଇଛିଃ ଇରାଭିକୁଲାମ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ (୯୭ କିମି), ଅନମୁଦି ଶୋଲା NP (୭.୫ କିମି) , ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଳା NP (1.3 କିମି2), ମାଥିକେଟନ ଶୋଲାର NP (12.8 କିମି 2) ଏବଂ ଚିନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ (90.4 କିମି2) ଓ କୁରିଞ୍ଜିମାଳା ଅଭୟାଗାର (32 କିମି 2). (97) (7.5) ( CLM-001 , CLM-007 ) [✓] OBSERVED ସର୍ଭେରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ସାକ୍ଷାତ ରେଖା କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଏବଂ ସ୍ଥିର ର୍ୟାଡିୟସ୍ ପଏଣ୍ଟ ଗଣନା ବିଭିନ୍ନ ବୀଜତରଣ ସ୍ତର ମଧ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି, ଯାହାକି ଶୁଖିଲା ସ୍କ୍ରବ୍ରେ 400 ମିଟରରୁ ଆଲପିନ ଶିଖରରେ 2,600 ମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଥାଏ। ( CLM-001 , CLM-005 ) [✓] OBSERVED ସକାଳ (୦୬ଃ୩୦ ରୁ ୯ଃ୩০) ଏବଂ ସନ୍ଧ୍ୟା (୧୬:୦୦ ରୁ ୧୮ଃ୩0) ସମୟରେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଖୋଜିବା ଶିଖର ସମେତ ପ୍ରଜାତି ପରିଚୟ, ପଲ୍ର ଆକାର, ଚଉଡା ଉପାଦାନ ଓ ଉଦ୍ଭିଦ ଗଠନ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିଲା। (06) (30) (09) ( CLM-001 , CLM-008 ) [✓] OBSERVED ହ୍ବାଇଟ ବ୍ରେଡିଂ ନୀଳ ରୋବିନ, ନିଲଗିରି ଲଫିଙ୍ଗଥ୍ରୁଶ ଏବଂ ନିଲଗିରୀ ପିପିତ ସମେତ ବିପଦରେ ଥିବା ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ବାସ କରୁଥିବା ପ୍ରଜାତିର ଜନସଂଖ୍ୟା ସ୍ଥିତିକୁ ଆକଳନ କରିବା ଉପରେ ବିଶେଷ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯାଇଥିଲା । ( CLM-002 , CLM-003 ) [≈] ASSOCIATION ଆକାଶମାର୍ଗରେ ଥିବା ଅଜଣା ଆକାସିଆ ମେର୍ନସି ଏବଂ ଇଉକଲିପ୍ଟସ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟେସନ୍ ସମେତ ଉଦ୍ଭିଦୀୟ ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥାନିକ ବ୍ୟାପ୍ତିକୁ ବାୟୁସ୍ଥାନ ଅବକ୍ଷୟ ପରିମାଣ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବା ପାଇଁ ମ୍ୟାପ୍ କରାଯାଇଥିଲା। ( CLM-004 ) [✓] OBSERVED ଋତୁସ୍ରାବ ସମୟରେ ଥର୍ମାଲିଂ ଏବଂ କଣ୍ଟୁର-ଚେଣ୍ଡିଙ୍ଗ୍ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପାହାଡ଼ ଉପରମୁଣ୍ଡରେ ରାପ୍ଟର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ସ୍ଥାନ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା । ( CLM-008 )

ପ୍ରଜାତିର ଧନ, ଅନ୍ତରୀଣ ବିସ୍ତାର ଏବଂ ମାଇକ୍ରୋ କ୍ଲିମାଟିକ ପାର୍ଥକ୍ୟ

[✓] OBSERVED ବହୁ ପାର୍କର ତାଲିକାଟି 184 ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତିର ସମୁଦାୟ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଦସ୍ତାବିଜରେ ଦର୍ଶାଇଥିଲା, ଯାହା 47 ଟି ପଶୁ ପରିବାରକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ ଏବଂ ଉଚ୍ଚତା ଜୋନ୍ ମଧ୍ୟରେ ଅସାଧାରଣ ଟ୍ୟାକ୍ସୋନୋମିକ ବିବିଧତାକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରିଥାଏ । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ଏହି ସର୍ଭେରେ ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରଚଳିତ ୧୫ଟି ପକ୍ଷୀପ୍ରଜାତିର ବାରମ୍ବାର ଉପୁଜିଥିବା ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୯ଟି କେବଳ ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀ ଥିବା ଶୋଲା-ପାଲକ୍ଷେତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୀମିତ । (15) ( CLM-002 ) [✓] OBSERVED ଇରାଭିକୁଲମ ଏବଂ ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନଗୁଡିକ ବିପଦରେ ଥିବା ବ୍ଳୁ ରବିନ (ଶୋକିଲ୍ଲା ଆଲବିଭେଣ୍ଟ୍ରିସ୍) ପାଇଁ ପ୍ରାଥମିକ ପ୍ରଜନନ ଦୃଢ଼ାଞ୍ଚଳକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ । ( CLM-003 ) [✓] OBSERVED ଏହି ବିଶାଳ ଆକାଶ- ଦ୍ୱୀପ ଟ୍ୟାକ୍ସନ ଏକ ଭୟଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ ବାଧ୍ୟତା ଦେଖାଇଥିଲା, କେବଳ ଘଞ୍ଚ ଏବଂ ମୋସ୍ସି ଶୋଲା ଅଣ୍ଡରଷ୍ଟ୍ରିରେ ବସା ରଖୁଥିଲା ଯାହା ଗଭୀର ପତ୍ର କଳିଆ ଓ ମୃଦୁ ପତଳା ଲୋଗ୍ ଦ୍ୱାରା ପରିଚିତ ଥିଲା । ( CLM-003 , CLM-009 ) [✓] OBSERVED ନୀଳଗିରି ହସିବା (ମଣ୍ଟେସିନ୍କଲା କଚିନାନସ୍) ଏବଂ କଳା ଓ ନାରଙ୍ଗୀ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚ୍ (ଫିକେଡୁଲା ନିଗ୍ରୋରୁଫା) ମଧ୍ୟ ବନ୍ଦ କାନ୍ପି ଶୋଲାର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସ୍ଥାନକୁ ସମାନ ଭାବରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ବିଶ୍ୱାସ କରୁଥିଲେ । ( CLM-002 , CLM-009 ) [✓] OBSERVED ଏହାର ବିପରୀତରେ, ପୂର୍ବ ବର୍ଷା ଛାଇ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଚିନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଏକ ଡ୍ରାମାଟିକ୍ ଭାବରେ ଭିନ୍ନ ପକ୍ଷୀଜୀବନ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲା ଯାହା ଶୁଖିଲା କଣ୍ଟକ ସ୍କ୍ରବ୍ ଏବଂ ପତ୍ରଯୁକ୍ତ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଅନୁକୂଳ ଥିଲା । ( CLM-005 ) [✓] OBSERVED ଚିନାରରେ ଶୁଖିଲା ଅଞ୍ଚଳର ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ରହୁଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ହଳଦିଆ ଗଳା ଥିବା ବୁଲବୁଲ୍ (ପିକନୋଟସ୍ ଜାଣ୍ଟୋଲେମସ) ଏବଂ ନୀଳ ମୁହଁର ମାଲକୋହା ସାମିଲ ଥିଲେ। ( CLM-005 )

[✓] OBSERVED ରାପ୍ଟର ସର୍ଭେରେ ଦିନଚର୍ଯ୍ୟା କରୁଥିବା ଶିକାର ପକ୍ଷୀଙ୍କ ୧୪ଟି ପ୍ରଜାତି ତାଲିକାଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମନ୍ନାର ହାଇ ରେଞ୍ଜସ ପାହାଡ଼ୀ ରାପଟରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶିକାରୀ ଏବଂ ବଂଶୋଦ୍ଭବ କରିଡର ଭାବରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା । (14) ( CLM-008 ) [✓] OBSERVED କଳା କଇଁଛ (ଇକ୍ଟିନେଟସ୍ ମାଲେସିନ୍ସ) କୁ ନିମ୍ନ ବେଗରେ ଉଡିବା ପାଇଁ ବିଶେଷ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା। ସେମାନେ ଖୋଲା ଥିବା କୋହଳରୁ ଅଣ୍ଡା ଓ ଛୁଆମାନଙ୍କୁ ବାହାର କରିବା ଲାଗି ସିଧା ସଳଖ ଶୋଳା ଉପରକୁ ଉଡ଼ୁଥିଲେ । ( CLM-008 ) [✓] OBSERVED ଶାହିନ ଫାଲ୍କୋନ୍ (ଫାଲକୋ ପେରେଜିନିୟସ୍ ପେରାଗ୍ରିନେଟର) ରାଜମଲାଇ ଏବଂ ମେସାପୁଲିମାଲା ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକ ଦେଇ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ତୀବ୍ର କ Cliffs କୁ ବନାଉଥିବା ସ୍ଥାନ ଓ ହାଇସ୍ପିଡ୍ ଶିକାର ସ୍ଥଳ ଭାବରେ ଉପଯୋଗ କରୁଥିଲେ । ( CLM-008 ) [✓] OBSERVED କାର୍ଡାମମ ପାହାଡ଼ରେ ଅବସ୍ଥିତ ମାଥିକେଟନ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ବହୁଳ ପରିମାଣର ଫଳପ୍ରସାର ପାଇଁ ଦକ୍ଷିଣ-କେନ୍ଦ୍ର ପରିବେଶ ସ୍ତମ୍ଭ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲା । ( CLM-007 ) [✓] OBSERVED ମାଥିକେଟାନର କବାଟ ଭିତରେ ଥିବା ଜଙ୍ଗଲୀ ସିନାମନ୍ (ସିନାମୋମୁମ୍ ୱାଇଟି) ଫଳରୁ ଖାଦ୍ୟ ଖାଉଥିବା ନିଳଗିରି କାଠ-ପାଗୁଣୀ (କୋଲମ୍ବା ଏଲ୍ଫିଷ୍ଟନି) ର ଅବଶିଷ୍ଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି। ( CLM-007 ) [✓] OBSERVED ଏହି ଅନୁଭୂତିଗତ ରେକର୍ଡ ପ୍ରମାଣ କରେ ଯେ ଛୋଟ, ପୃଥକ୍ ଶୋଲା ସଂରକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟ ଭାଗଭାଗିତ କୃଷି ଦୃଶ୍ୟପଟ୍ଟରେ ଖାଦ୍ୟ ପାଇଁ ଅପୂରଣୀୟ ପାହାଚ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ( CLM-002 , CLM-007 )

ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ କଟକଣା, ଜଳବାୟୁ ସଂକ୍ରମଣ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ପରିଚାଳନା

[✓] OBSERVED ଏକ କଠୋର ବୈଜ୍ଞାନିକ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଦ୍ୱାରା ଉପତ୍ୟକା ପାହାଡ଼ର ମେଘ ଜଙ୍ଗଲରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ଲାଇନ୍-ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ ପଶୁପକ୍ଷୀ ବିଜ୍ଞାନ ପଦ୍ଧତିଗୁଡ଼ିକର କାର୍ଯ୍ୟ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ କରାଯାଇପାରିବ । ( CLM-001 ) [i] CONTEXT ଦିନର ଭିଜୁଆଲ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟଗୁଡିକ ବିଶେଷ ଅକ୍ୟୁଷ୍ଟିକ୍ ପ୍ଲେ-ଅପ୍ ଉପକରଣ ବିନା ଘନ କୁହୁଡ଼ିରେ ନାଇଟ୍ରନ୍ ଷ୍ଟ୍ରିଗିଆଫର୍ମସ୍ କିମ୍ବା ରହସ୍ୟମୟ ତଳସ୍ତରର ସ୍କୁକରଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିନଥିଲେ । ( CLM-006 ) [✓] OBSERVED ଘନ ପର୍ବତୀୟ କୁହୁଡ଼ି, ଚାରିଆଡ଼େ ଥିବା ମେଘ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଏବଂ ଅବିରଳ ତୃଣମୂଳ ବାଉଁଶ (ସଇନଅରଉନଦଇନଅରଇଅ ଦଏନସଇଫଓଲଇଅ) ଦୃଶ୍ୟମାନ ଚିହ୍ନଟ ଦୂରତାକୁ ୧୦ ମିଟରରୁ କମ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ରଖିଥିଲା। ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଫ୍ରୋଗ୍ମାଉଟ୍ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ସ୍କପ୍-ଓଲ୍ସ ପରି କ୍ରିପ୍ଟିକ୍ ଟ୍ୟାକ୍ସନ୍ଗୁଡିକ ଦୈନିକ ଦୃଶ୍ୟ ପଞ୍ଜିକରଣରେ କମ୍ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ବ ଲାଭ କରନ୍ତି । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ଥିବା ଶୋଲା ଭିତରଭାଗରେ ନିରନ୍ତର ପାସିବଲ ଏକୁଷ୍ଟିକ ମନିଟରିଂ ଆର୍ଟିକିଲ୍ ନିୟୋଜନ ଭବିଷ୍ୟତ ଜୈବ ବିବିଧତା ତାଲିକା ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରାଥମିକତା । ( CLM-001 )

[≈] ASSOCIATION ଏହି ଅଧ୍ୟୟନରୁ ଗୁରୁତର ପରିବେଶଗତ ବିଭ୍ରାଟ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି ଯାହା ମୁନ୍ନାରର ବିଶେଷଜ୍ଞ ପଶୁପକ୍ଷୀଙ୍କ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଅସ୍ତିତ୍ବକୁ ଧମକ ଦେଇଥାଏ। ( CLM-004 , CLM-009 ) [≈] ASSOCIATION ଆକ୍ରାମକ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର କଳା ଓଟ୍ଟୁ (ଅକାସିଆ ମେଆର୍ନସି) ର ଐତିହାସିକ ଜଙ୍ଗଲ ଚାଷ ଜମିଗୁଡ଼ିକ ସ୍ଥାନୀୟ ଘାସଭୂମିରେ ବ୍ୟାପିବାରେ ଲାଗିଛି, ଯାହା ମାଟିର ଜଳବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ହାଲୁକାର ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରୁଛି । ( CLM-004 ) [≈] ASSOCIATION ଘାସ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିବା ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ, ଯେଉଁଥିରେ ଦୁର୍ବଳ ନୀଲଗିରି ପିପିତ (Anthus nilghiriensis) ଏବଂ ବ୍ରଡ-ଟେଲ୍ ଗ୍ରାସ୍ବାର୍ଡ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ବ୍ୟାପିଥିବା କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛନ୍ତି । ( CLM-004 ) [≈] ASSOCIATION ଘରୋଇ ବ୍ୟବସାୟିକ ଅଞ୍ଚଳରେ, ପତଳା ଶୋଲା କପଡା ତଳେ କାର୍ଡାମମ ଚାଷ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟସ୍ତରୀୟ ଗଛଗୁଡ଼ିକ ହଟାଯାଏ ଏବଂ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର୍ଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ସବଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ହ୍ରାସ ପାଇଥାଏ। ( CLM-009 ) [✓] OBSERVED ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ରାଜପଥ କରିଡରଗୁଡ଼ିକରେ ଅସୁରକ୍ଷିତ ଗଣ ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ଯାନବାହନ ନିର୍ଗମନ ଏବଂ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ପ୍ରଦୂଷଣ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସୀମା ବାସସ୍ଥାନକୁ ଆହୁରି ଖରାପ କରିଥାଏ। ( CLM-001 )

[↗] MODELLED ଜଳବାୟୁ ସଂକ୍ରାନ୍ତ ଆକାରର ମଡେଲଗୁଡ଼ିକ ଦର୍ଶାଇଥାଏ ଯେ, ଆଞ୍ଚଳିକ ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି ସଙ୍କେତରେ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପର ପକ୍ଷୀମାନେ ବିପର୍ଯ୍ୟୟଜନକ ଉପରକୁ ତଳକୁ ଖସିବାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି । ( CLM-010 ) [✓] OBSERVED କାରଣ ହ୍ୱାଇଟ ବ୍ଲୁ ରବିନ୍ ଭଳି ପ୍ରଜାତି ୧୬୦୦ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ସୀମିତ ଅଛନ୍ତି, ତାପମାତ୍ରା ସେମାନଙ୍କ ଜଳବାୟୁକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତମାଳା ଉପରେ ଚାପି ଦେଇଥାଏ । (1) (600) ( CLM-003 , CLM-010 ) [≈] ASSOCIATION କେରଳ ବନ ବିଭାଗ ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରୁ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ କଳା ପତଙ୍ଗକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରିବା ପାଇଁ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଏବଂ ଜୈବ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ମୂକୀକରଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିପାରିବ । ( CLM-004 , CLM-010 ) [≈] ASSOCIATION ପ୍ରାକୃତିକ ଘାସର ଜଳବାୟୁ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ପୁନଃସ୍ଥାପନ କରିବା ପାଇଁ ସଫା ହୋଇଥିବା ପ୍ଲାଣ୍ଟେସନ୍ ଟ୍ରାକ୍ଟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଟସକ ଗହମ (କ୍ରାଇସୋପୋଗୋନ୍ ଏବଂ ଆରୁଣ୍ଡିନେଲା ସ୍ପପ) ଲଗାଯାଇପାରିବ । ( CLM-004 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଏହା ବ୍ୟତୀତ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କ ପରିବହନ କ୍ଷମତାକୁ ଆଇନଗତ ଭାବେ ସୀମିତ କରାଯାଇପାରିବ ଏବଂ ପାର୍କ ସୀମା ମଧ୍ୟରେ ରାତିରେ ଯାନବାହନର ଚଳାଚଳ କଡ଼ାକଡ଼ି ଭାବରେ ନିଷେଧ କରାଯାଇଛି । ( CLM-001 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ବିଶ୍ୱ ବିନିମାପରୁ ଭାରତ ଉପଦ୍ୱୀପର ସବୁଠାରୁ ଦୁର୍ଲଭ ପ୍ରାକୃତିକ ବଂଶଧରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ମୁନ୍ନାର ପାହାଡ଼ରେ ଥିବା ଅନ୍ଧକାର ଜଙ୍ଗଲର ସୁରକ୍ଷା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ । ( CLM-001 , CLM-010 )

[✓] OBSERVED ମୁନ୍ନାରର ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତମାଳା ଭୂଗୋଳ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ପ୍ରାଚୀନ କାଳର ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଅଟେ, ଯାହା ଶେଷ କ୍ରେଟାସୀ ଯୁଗର ପରଠାରୁ ସ୍ଥିର ରହିଆସିଛି । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ପାହାଡ଼ର ବଣରୁ ବାହାର କରାଯାଇଥିବା ପଲନର ନର୍ସ୍ ପ୍ରୋଫାଇଲ୍ ସୂଚିତ କରେ ଯେ ଶୋଲା-ପାଚ୍ୟଭୂମିରେ ଥିବା ବୃକ୍ଷରୋପଣ ମଜାକ ୨୦,୦୦୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ରହିଆସିଛି । (20) (000) ( CLM-001 , CLM-002 ) [✓] OBSERVED ସିଆଜିଗିୟମ ଡେନ୍ସିଫ୍ଲୋରମ୍, ଲିସେୟା ୱାଇଗ୍ଟିଆନା ଏବଂ ଇଲେକ୍ସ ଡେନଟିକୁଲାଟା ସମେତ ଶୋଲାର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ବୃକ୍ଷଗୁଡ଼ିକର ପତ୍ରଗୁଡିକ ଘନ କ୍ୟୁରିଏସୀୟ । ( CLM-002 ) [✓] OBSERVED ଏହି ରୂପାନ୍ତରଣଗୁଡ଼ିକ ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଲଟ୍ରାୟୋବ୍ଲୁ ରେଡିଏସନ, ଋତୁକାଳୀନ ମରୁଡ଼ି ଏବଂ ପ୍ରବଳ ରାତିରେ ଥଣ୍ଡା ପ୍ରତି ଉଚ୍ଚ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ( CLM-002 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ବୃକ୍ଷର ତଣ୍ଟି ଉପରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଅର୍କାଇଡ, ଲିଚେନ ଏବଂ ମାଂସାର ଉଚ୍ଚ ଘନତା ଏକ ସ୍ପଞ୍ଜ ପରି ଛୋଟ ବାସସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି କରେ ଯାହା ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ମେଘଗୁଡ଼ିକରୁ ମୌଦ୍ରା ସଂଗ୍ରହ କରିଥାଏ। ( CLM-001 , CLM-003 ) [✓] OBSERVED ଏହି ଅନ୍ଧକାର ବର୍ଷା ଜଳର ବହୁ ବର୍ଷୀୟ ପ୍ରବାହକୁ ପୋଷଣ କରେ, ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ଧରଣର ବୃହତ ନଦୀ ସମେତ ପେରିଆର୍, ଚାଲାକୁଡ଼ି ଏବଂ ପାମ୍ବାରେ ବସେ। ( CLM-001 )

[✓] OBSERVED ଆମର ଲାଇନ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ ଜନଗଣନା ବାହକମାନେ ପାରମ୍ପରିକ ଜଙ୍ଗଲ ଶିକାର ପଥ ଦେଇ କଟା ଏକ କିମିର ମାନକିତ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ ବ୍ୟବହାର କରି ଅବରୋଧ କ୍ଷତିକୁ ସର୍ବନିମ୍ନ କରିଥିଲେ । (1) ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକମାନେ ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି ୧ କିଲୋମିଟରର ସ୍ଥାୟୀ ଗମନାଗମନ ବେଗ ବଜାୟ ରଖିଥିଲେ ଏବଂ ଅପ୍ଟିକାଲ ରିଂଜମିଣ୍ଡର୍ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଚିହ୍ନଟ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ଦୂରତା ରେକର୍ଡ କରିଥିଲେ । (1) ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ବିବିଧତା ଚିହ୍ନଟକୁ ଉଚ୍ଚ ବିସ୍ତାରିତ ବାଇନୋକଲ୍ ଏବଂ ପୋର୍ଟେବଲ ସଲିଡ୍ ଷ୍ଟେଟ୍ ରେକର୍ଡ଼ରରେ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଥିବା ଡିଜିଟାଲ ଅଡିଓ କଲ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରୋଗ୍ରାମ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇଥିଲା। ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ୪୦ ଘଣ୍ଟା ଧରି ସର୍ଭେ ପରେ ଏରାବିକୁଲମ ଓ ପମ୍ପଦମ୍ ଶୋଲାରେ ପ୍ରଜାତି ସଂଖ୍ଯା ବୃଦ୍ଧି କରଣ କ୍ରମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସ୍ଥିର ହୋଇପାରିଛି । ( CLM-001 , CLM-003 ) [✓] OBSERVED ପଶ୍ଚିମ ଘାଟ ଅଞ୍ଚଳର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଲଗାତାର ଶୋଲା ସ୍ଥାନରେ ଥିବା ଅନମୁଦି ସୋଲାରେ, କାନୋପୀ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଏକତ୍ରିତତା ଉପରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରୀୟ ଚିତ୍ର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା । ( CLM-001 , CLM-007 ) [✓] OBSERVED କାନୋପି ମୁକୁଟ ଉପରେ ଗ୍ରେ-ହେଡ୍ କ୍ୟାନରୀ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର, ହ୍ୱାଇଟ୍ ବେବ୍ଲିଡ ଟ୍ରିପୀ ଏବଂ କ୍ରିମ୍ସନ୍-ଅପ୍ଲେଡ୍ ସନବାର୍ଡମାନେ ଆଧିପତ୍ୟ ରଖିଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ରୋଡ଼ଡେଣ୍ଡ୍ରନ୍ ଆର୍ବୋରିଆମରୁ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ । ( CLM-001 , CLM-002 )

[✓] OBSERVED ଏହି କାହାଣୀକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ନୀଳଗିରି ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର ଏବଂ କଳା ଓ ନାରଙ୍ଗୀ ଫ୍ଲାଏ କ୍ୟାଚର୍ମାନେ ଛାୟା ଥିବା ଗାତ ଉପରେ ଉଡୁଥିବା ଡିପଟେରାନ୍ମାନଙ୍କୁ ଶିକାର କରି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ । ( CLM-002 , CLM-009 ) [✓] OBSERVED ତଳ ମହଲାରେ ବ୍ଲାଉ-ବ୍ୟାଟ୍ବିଲ୍ଡ ନୀଳା ରୋବିନ୍ ଏବଂ ହ୍ୱାଇଟ୍-ବେଲଡ୍ ଭାରତୀୟ ନୀଳା ରବିନ୍ଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ୍ସକ୍ଲୁସିଭ ପ୍ରଜନନ କ୍ଷେତ୍ର ଥିଲା। ( CLM-003 ) [≈] ASSOCIATION ଆବିଷ୍କାରକାରୀ ଅକାସିୟା ମେର୍ନସୀ ଗଛ ଏହି ଭର୍ଟିକାଲ ବାସ୍ତୁକୁ ଗଭୀର ଭାବେ ବଦଳାଇଥାଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଶୂନ୍ୟ ତଳସ୍ତରୀୟ ପତ୍ର ସହିତ ଘଞ୍ଚ ଏକକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଷ୍ଟାଣ୍ଡ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ( CLM-004 ) [≈] ASSOCIATION ଆଲେଲୋପାଥିକ ପତ୍ରର ଛୁଆ ଯୋଗୁଁ ମାଟିର pH ବହୁତ କମିଯାଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାନୀୟ ଶୋଲା ଗଛର ବୀଜ ଜର୍ମିଂ ହୋଇନଥାଏ । ( CLM-004 ) [≈] ASSOCIATION ଫଳରେ ଶୋଲା କୂଳ ପୁନଃନିର୍ମାଣ ହୋଇପାରୁନାହିଁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମେଘ ଜଙ୍ଗଲର କୋରଗୁଡ଼ିକରେ ଲଗାତାର ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଅବରୋଧ ଏବଂ ଶୁଷ୍କତା ହୋଇଥାଏ। ( CLM-004 , CLM-010 ) [≈] ASSOCIATION ନୀଳଗିରି ପାଇପିତ୍, ଖୋଲା ପାହାଡ଼ରେ ଥିବା ଛୋଟ ଛାତ ଘାସର ଖଣ୍ଡା ଉପରେ ହିଁ ବସା ରଖେ। ( CLM-004 )

[≈] ASSOCIATION ଘାଟିଆ ବାଗରେ ଇଉକଲିପ୍ଟସ୍ ଲଗାଇବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଆଖୁବାଡ଼ୀ ଗ୍ରୀସବାର୍ଡ (ସକହଓଏନଇକଓଲଅ ପଲଅତୟଉରଉସ) ସ୍ଥାନୀୟ ଭାବେ ବିଲୋପ ପାଇଥିଲେ । ( CLM-004 ) [✓] OBSERVED ଚିନାର ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ବର୍ଷାଜଳ ପରିମାଣ ୬୦୦ ମିଲିମିଟରରୁ କମ୍ ରହିଛି। (600) ( CLM-005 ) [✓] OBSERVED ବୃକ୍ଷରୋପଣ ଅଚାନକ ଆଲବିଜିୟା ଏମାରା କଣ୍ଟା ପୋକ, ହାର୍ଡ଼୍ୱିକିଆ ବିନାଟା ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ନଦୀପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଜଙ୍ଗଲରେ ଘନତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଟର୍ମିନାଲିଆ ଅର୍ଜୁନ୍ଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ । ( CLM-005 ) [✓] OBSERVED ଚିନାର, ଶୀତଦିନେ ଉଷ୍ମ ଉଚ୍ଚତା ରେ ଥିବା ଶୀତରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରବାସୀ ମାଛ ଧରିବା ବାଲାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଜରୁରୀ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ଯୋଗାଇଥାଏ। ( CLM-005 ) [✓] OBSERVED ମନ୍ନାର ପାହାଡ଼ରେ ଥିବା କନେକ୍ଟଭ୍ ଉପର ପ୍ରବାହକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ପ୍ରବାସୀ ରାପ୍ଟୋରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ତାପମାତ୍ରାରେ ଉଠିଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି । ( CLM-008 ) [✓] OBSERVED ପଶ୍ଚିମ ଦିଗର ହନି-ବଉଜ (ପଏରନଇସ ପତଇଲଓରହୟନକହଉସ) କୁ ଶୀତଦିନେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ପ୍ରବାସ କରୁଥିବା ସମୟରେ ପାହାଡ଼ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ବଡ଼ ଗୋଷ୍ଠୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା । ( CLM-008 )

[✓] OBSERVED ପ୍ରବାସୀ ବାଘୁଣୀମାନେ ରାଜାମାଲାଈ ଘାସଭୂମି ଉପରେ ଆକ୍ଟିଭ୍ ଶିକାର କରୁଥିଲେ, ବନ୍ୟ କପୋତ ଏବଂ ଛେଳିମାନଙ୍କୁ ଧରିବା ପାଇଁ ଘଣ୍ଟାକୁ ୨୫୦ କିମି ବେଗରେ ବୁଡୁଥିଲେ । (250) ( CLM-008 ) [✓] OBSERVED ମାଥିକେଟନ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ୧୨.୮ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ବିଶିଷ୍ଟ ପାର୍ବତ୍ୟ ବର୍ଷା ଜଙ୍ଗଲ ରହିଛି। (12.8) ( CLM-007 ) [✓] OBSERVED ଦୃଶ୍ୟଭୂମିର କଠିନ ପୃଥକତା ସତ୍ତ୍ୱେ, ମାଥିକେଟାନ ଉଚ୍ଚ ଗଠନମୂଳକ ଜଟିଳତାକୁ ବଜାୟ ରଖିଛି । ( CLM-007 ) [✓] OBSERVED ଏହି ପାର୍କ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଥିବା ପେରିଆର ବ୍ୟାଘ୍ର ଅଭୟାରଣ୍ୟ ସହିତ ହାଇ ରେଞ୍ଜକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୈବିକ କରିଡର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ । ( CLM-007 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ସ୍ଥାନୀୟ ମୁଡୁଆନ୍ ଆଦିବାସୀ ଗାଁକୁ ନେଇ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଭିତ୍ତିକ ସଂରକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସଫଳତାର ସହ ଭାଗିଦାରୀ ବନ ଅଗ୍ନିଶମ ବିଭାଗ ଗଠନ କରିଛି । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ପାରମ୍ପରିକ ସ୍ଥାନୀୟ ଜଳିବା ଜ୍ଞାନ ଶୀତଦିନେ ହେଉଥିବା ଅଗ୍ନିଶମକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିବ। ( CLM-001 , CLM-004 )

[✓] OBSERVED ସ୍ଥାନୀୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର କଲ୍ୟାଣକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ପାର୍କ ପ୍ରବେଶ ଶୁଳ୍କରୁ ପରିବେଶ ବିକାଶ କମିଟିମାନେ ସ୍ଥାୟୀ ରାଜସ୍ୱ ପାଇପାରିବେ । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ରାଜ୍ୟ ବନବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡିକ ସ୍ଥାୟୀ 1 ହେକ୍ଟର ବଟାନିକ ଏବଂ ପକ୍ଷୀ ଜନସଂଖ୍ୟା ଅନୁଧ୍ୟାନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଗଠନ କରିପାରିବେ । ( CLM-001 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଉଚ୍ଚତା ସ୍ତର ଉପରେ ସ୍ଥାପିତ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ପାଣିପାଗ ଷ୍ଟେସନଗୁଡିକ ମେଘ ଆଧାରରେ ଉଠାଉଥିବା ଘନତ୍ୱ ସ୍ତରରେ ରିଅଲ ଟାଇମ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ରେକର୍ଡ କରିବେ । ( CLM-001 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକର ଜୈବ ବିବିଧତା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡିବା ନେଇ ଗବେଷଣା କରିବା ପାଇଁ ମୁନ୍ନାର ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାକୃତିକ ପରୀକ୍ଷାଗାର । ( CLM-001 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଏହି ବିଶାଳ ବ୍ଲାଉଡ୍ ଜଙ୍ଗଲ ସଂରକ୍ଷଣ ଦ୍ୱାରା ପଶ୍ଚିମ ଘାଟମାନଙ୍କରେ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ବିରଳ ପକ୍ଷୀ ସମ୍ପଦର ଚିରନ୍ତନ ଗାନ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୋଇପାରିବ । ( CLM-002 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ଜଳବାୟୁ ମଡେଲିଂରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ, ଦୁଇ ଡିଗ୍ରୀ ସେଲସିୟସ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଉଚ୍ଚ ରେଞ୍ଜରେ ଥିବା ଶୋଲା ବାସସ୍ଥଳର ୬୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ସ୍ଥାନ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ। ( CLM-002 , CLM-010 )

[✓] OBSERVED ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀରେ ଥିବା ପ୍ରଜାତିମାନେ ପର୍ବତମାଳା ଶେଷ ହେବା ପରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଅଧିକ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ ଶିଖରରେ ବିଲୁପ୍ତ ହେବାର ଭୟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ( CLM-002 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ବ୍ଲୁ ରବିନର ଧଳା ପେଟରେ ଥିବା ଏହି ରାଶିର ବ୍ୟକ୍ତି ଶୋଲା ଦ୍ୱୀପରେ ଜେନେଟିକ ଭାରିଆଣ୍ଟେସନ୍ କମ୍ ଥାଏ। ( CLM-003 , CLM-007 ) [✓] OBSERVED ସ୍ଥାନୀୟ ଗଛ ଲଗାଇବା ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ର ବନସ୍ତକୁ ପୁନଃସ୍ଥାପନ କରିବାଦ୍ୱାରା ପୃଥକ ପର୍ବତ ଜନସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ଜିନ ପ୍ରବାହ ପୁଣିଥରେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇପାରିବ । ( CLM-002 , CLM-007 ) [✓] OBSERVED ସିଜିଜିଆମ ଏବଂ ଟେର୍ନ୍ଷ୍ଟ୍ରୋମିୟା ସମେତ ସ୍ଥାନୀୟ ଶୋଲା ଗଛର ପ୍ରଜାତି ବିଶେଷ ଉଚ୍ଚତା ବନାଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇପାରିବ । ( CLM-002 , CLM-010 ) [≈] ASSOCIATION ଉଚ୍ଛେଦ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିବା ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ କାଠକୁ ଗୋଷ୍ଠୀଗତ ଅଗ୍ନିଶମ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାନୀୟ ଜଙ୍ଗଲ ଉପରେ ଫସଲର ଚାପ ହ୍ରାସ ପାଇବ । ( CLM-004 ) [✓] OBSERVED ମଠିକେଟନ ଶୋଲା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଚାରିପାଖରେ ଆଇନଗତ ବାଫର ଜୋନ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯିବା ଦ୍ୱାରା କୃଷି କୀଟନାଶକ ପ୍ରଦୂଷଣରୁ ଏହାର ମୂଳ ରକ୍ଷା ପାଇବ । ( CLM-007 , CLM-009 )

[✓] OBSERVED ପ୍ରତିବର୍ଷ ସ୍ଥାନୀୟ ବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ହୋଇଥିବା ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀ ପକ୍ଷୀଗଣନା ଆଗାମୀ ପିଢ଼ି ପାହାଡ଼ ନାଗରିକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସଂରକ୍ଷଣ ଅଧିକାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ । ( CLM-001 ) [✓] OBSERVED ଏହି ପରୀକ୍ଷଣରୁ ମିଳିଥିବା ତଥ୍ୟ ଭାରତ ଉପଦ୍ୱୀପକୁ ସଂରକ୍ଷିତ ଆକାଶ ଦ୍ୱୀପ ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷେତ୍ରର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ପାଇଁ ଏକ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆଧାର ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ( CLM-001 , CLM-010 ) [✓] OBSERVED ମୁନ୍ନାର ବ୍ଲାଉଡ୍ ଜଙ୍ଗଲର ଜୀବନ୍ତ ତନ୍ତୁକୁ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ପଶ୍ଚିମ ଘାଟଗୁଡ଼ିକର ବିକାଶମୂଳକ କୂଟ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିଥାଏ । ( CLM-001 , CLM-010 )

COMPLETED MODE III (🍛 THAALI • 10 MIN READ)

ମୂଳ ପ୍ରମାଣ ଓ ଉଦ୍ଧୃତି ଦେଖନ୍ତୁ: 📋 ପ୍ରମାଣ →

Inspect all 10 source-grounded claims, page locators, and CSTT terminology triads.

PROVENANCE LEDGER & ORIGINAL PEER-REVIEWED SOURCE (2013)
📅 PUBLISHED IN 2013 📘 Kerala Agricultural University & Kerala Forest Department Special Technical Report

Original Scientific Paper: "Bird Diversity of Protected Areas in Munnar Hills, Western Ghats"

Authors: Praveen J., P. O. Nameer

Full Citation: Praveen, J., & Nameer, P. O. (2013). Bird Diversity of Protected Areas in Munnar Hills, Western Ghats. Kerala Agricultural University and Kerala Forest Department Technical Monograph, 18, 1–52.

License: CC BY 4.0 | Work ID: WORK-IND-2013-0841

Public Government & Statutory Research Portals

📘 STUDY-SPECIFIC TERMINOLOGY (5 CONCEPTS) #Ornithology#Montane Ecology#Protected Area Management

Scientific Terminology Aids

Standardized scientific terminology triads mapped to official pedagogy and technical terminology specifically tailored for "Bird Diversity of Protected Areas in Munnar Hills, Western Ghats" (2013).

ମଣ୍ଟେନ ସୋଲା-ଗର୍ଭସ୍ଲେଣ୍ଡ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ (Parvatiya Shola-Ghasbhoomi) • Montane Shola-Grassland Complex ▾
ମଣ୍ଟେନ ସୋଲା-ଗର୍ଭସ୍ଲେଣ୍ଡ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ [Parvatiya Shola-Ghasbhoomi] — Montane Shola-Grassland Complex
ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ଘାଟମାନଙ୍କରେ ୧୮୦୦ ମିଟରରୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚସ୍ଥଳୀର ଆକାଶ-ଜୀଉ ଇକୋସିଷ୍ଟମ, ଯେଉଁଠି ଆଶ୍ରୟପ୍ରାପ୍ତ ଉପତ୍ୟକାଗୁଡ଼ିକରେ ଅଳ୍ପ ସବୁଜ ଶୋଲା ଜଙ୍ଗଲ ରହିଛି । (1) (800)
CSTT Ref Code: CSTT-ECOL-0608-OR
ପଶ୍ଚିମ ଘାଟସମୂହ ଏଣ୍ଟେମିକ ଆଭିଫାଉନା (Pashchimi Ghat Sthanik Pakshi) • Western Ghats Endemic Avifauna ▾
ପଶ୍ଚିମ ଘାଟସମୂହ ଏଣ୍ଟେମିକ ଆଭିଫାଉନା [Pashchimi Ghat Sthanik Pakshi] — Western Ghats Endemic Avifauna
ଏହି ପାହାଡ଼ ବାହାରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ନଥିବା ନୀଳଗିରି ପିପିତ ଏବଂ କଳା-ଆବୃତ୍ତ ଫ୍ଲାଇ କ୍ୟାଚର ଭଳି ସୀମିତ ପଶୁପକ୍ଷୀ ପ୍ରଜାତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ ।
CSTT Ref Code: CSTT-ZOOL-0455-OR
ସ୍କାଏ-ଇଲାଣ୍ଡ ବାୟୋଗ୍ରାଫି (Aakash-Dweep Jaiv-Bhoogol) • Sky-Island Biogeography ▾
ସ୍କାଏ-ଇଲାଣ୍ଡ ବାୟୋଗ୍ରାଫି [Aakash-Dweep Jaiv-Bhoogol] — Sky-Island Biogeography
ଶୀତଳ ପାହାଡ଼ର ଶିଖରକୁ ଗଭୀର ଗରମ ଉପତ୍ୟକା ଦ୍ୱାରା ଅଲଗା କରିବା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଜଳବାୟୁ ଉତ୍ତାପନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ ।
CSTT Ref Code: CSTT-GEOG-0512-OR
ପଏଣ୍ଟ କାଉଣ୍ଟ୍ ଏଭିୟାନ୍ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ (Bindu-Ganana Pakshi Sarvekshan) • Point-Count Avian Transect ▾
ପଏଣ୍ଟ କାଉଣ୍ଟ୍ ଏଭିୟାନ୍ ଟ୍ରାନ୍ସେକ୍ଟ [Bindu-Ganana Pakshi Sarvekshan] — Point-Count Avian Transect
ଉଚ୍ଚତା ବଣ୍ଡରେ ସ୍ଥିର ଘନତ୍ୱ ଏବଂ ସମୟ ବ୍ୟବଧାନ ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ପକ୍ଷୀ ଦେଖାଯାଇଥିବା କିମ୍ବା ଶୁଣାଯାଇଥିବା ପଶୁଗଣନା ରେକର୍ଡ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ମାନକ ଫିଲ୍ଡ ଅର୍ନିଥୋଲୋଜି ଜନଗଣନା ।
CSTT Ref Code: CSTT-STAT-0418-OR
ଅଜବ କାଠ ଆକ୍ରମଣ (Videshi Vriksha Atikraman) • Exotic Timber Invasion ▾
ଅଜବ କାଠ ଆକ୍ରମଣ [Videshi Vriksha Atikraman] — Exotic Timber Invasion
ଖୋଲା ପାହାଡ଼ର ଘାସଭୂମିରେ ଅଣ-ଦେଶୀୟ ଆକାସିଆ ୱାଟ୍ଟ୍, ପାଇନ୍ ଏବଂ ୟୁକଲିପଟସ୍ ଚାଷ ଜମିଗୁଡ଼ିକ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଥିବାରୁ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଘାସପକ୍ଷୀ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
CSTT Ref Code: CSTT-BOT-0691-OR

Atomic Claim Ledger & Evidential Grounding

Each claim is an atomic source-grounded assertion with its recorded locator.

[✓] [OBSERVED] CLM-001 • observed in study
"Across six protected areas of the Munnar Wildlife Division, systematic ornithological surveys documented 184 bird species across diverse elevation strata."
Source Anchor: Results - Avian Species Inventory, p. 10-12
[✓] [OBSERVED] CLM-002 • observed in study
"Surveys confirmed the persistence of 15 Western Ghats endemic bird species strictly confined to high-elevation shola-grassland mosaics above 1,600 metres."
Source Anchor: Results - Endemic Avifauna, p. 13-14
[✓] [OBSERVED] CLM-003 • observed in study
"Eravikulam National Park and Pampadum Shola National Park supported the core breeding populations of the endangered White-bellied Blue Robin (Sholicola albiventris)."
Source Anchor: Results - Endangered Taxa, p. 15-16
[≈] [ASSOCIATION] CLM-004 • estimated association
"Invasion of native montane grasslands by exotic black wattle (Acacia mearnsii) and eucalyptus was strongly associated with local declines in the endemic Nilgiri Pipit."
Source Anchor: Discussion - Habitat Alteration, p. 18-19
[✓] [OBSERVED] CLM-005 • observed in study
"Chinnar Wildlife Sanctuary in the eastern rain shadow hosted a distinct dry-zone avian assemblage featuring yellow-throated bulbuls and blue-faced malkohas."
Source Anchor: Results - Microclimate Contrasts, p. 14-15
[i] [CONTEXT] CLM-006 • editorial context
"Daytime line transects could not detect nocturnal strigiformes or cryptic understory skulkers in thick fog without specialized acoustic playback equipment."
Source Anchor: Methods - Sampling Constraints, p. 11
[✓] [OBSERVED] CLM-007 • observed in study
"Mathikettan Shola National Park acted as a vital south-central ecological stepping stone, harboring relict populations of the Nilgiri Wood-Pigeon."
Source Anchor: Results - Spatial Distribution, p. 16-17
[✓] [OBSERVED] CLM-008 • observed in study
"Winter raptor monitoring documented high-altitude hunting activity by Black Eagles, Shaheen Falcons, and migrating Oriental Honey-buzzards over shola rims."
Source Anchor: Results - Raptor Guilds, p. 17-18
[≈] [ASSOCIATION] CLM-009 • estimated association
"Cardamom underplanting in private estate sholas was associated with reduced mid-story foliage density and lower densities of Black-and-orange Flycatchers."
Source Anchor: Discussion - Plantation Pressures, p. 20-21
[↗] [MODELLED] CLM-010 • modelled result
"Climate envelope models indicate that sky-island shola bird taxa face severe upward contraction under warming scenarios, with nowhere higher to migrate."
Source Anchor: Discussion - Montane Climate Vulnerability, p. 22